TUNEZJA

TUNEZJA

Tunezja (Tunis, Republika Tunezyjska - Al-Dżumhurija at-Tunisija) ? państwo arabskie leżące w północnej Afryce nad Morzem Śródziemnym. Graniczy z Algierią i Libią. W latach 1881-1956 r. pod protektoratem Francji. Od 12 listopada 1956 roku w ONZ, a od 1 października 1958 r. członek Ligi Państw Arabskich. Stolicą kraju jest Tunis, a inne większe miasta to: Safakis (Sfax), Ariana, Bizerta (Banzart), Kabis (Gabés), Susa (Sousse).

Hymn Państwowy

Tytuł: Himat Al Hima


Godło Państwowe

...

Godło państwa TUNEZJA

Dane podstawowe

Tunis

Tunis to stolica kraju Tunezja.

Stolica

arabski

Oficjalny język urzędowy dla kraju Tunezja to język arabski.

Język urzędowy

republika

Ustrój polityczny dla kraju Tunezja to republika.

Ustrój polityczny

prezydent Zin Al-Abidin Ben Ali

Głowa państwa dla kraju Tunezja to prezydent Zin Al-Abidin Ben Ali.

Głowa państwa

premier Mohamed Ghannouchi

Szefem rządu dla kraju Tunezja jest premier Mohamed Ghannouchi.

Szef rządu

89. na świecie 163 610

Powierzchnia dla kraju Tunezja to 89. na świecie 163 610 km2.

Powierzchnia km2

miejsce

Miejsce pod względem wielkości powierzchni państwa na świecie dla kraju Tunezja to miejsce.

Powierzchnia na świecie

80. 10 074 951

Liczba ludności dla kraju Tunezja to 80. 10 074 951 mieszkańców.

Liczba ludności

miejsce

Miejsce pod względem ilości ludności dla kraju Tunezja to miejsce na świecie.

Ludność na świecie

61,35

Gęstość zaludnienia dla kraju Tunezja to 61,35 osób/km2.

Gęstość zaludnienia

dinar tunezyjski (TND)

Oficjalna jednostka monetarna dla kraju Tunezja to dinar tunezyjski (TND).

Jednostka monetarna

UTC +1 - zima UTC+2 - lato

Ustalona strefa czasowa dla kraju Tunezja to UTC +1 - zima UTC+2 - lato.

Strefa czasowa

Himat Al Hima

Tytuł hymnu państwowego dla kraju Tunezja to Himat Al Hima.

Hymn państwowy

TN

Kod ISO 3166 dla kraju Tunezja to TN.

Kod ISO 3166

.tn

Domena internetowa dla kraju Tunezja to .tn.

Domena Internetowa

TN

Kod tablic samochodowych, rejestracyjnych aut dla kraju Tunezja to TN.

Kod samochodowy

+216

Kod telefoniczny dla kraju Tunezja to +216.

Kod telefoniczny

Dominująca religia dla kraju Tunezja to .

Religia dominująca

Produkt Krajowy Brutto dla kraju Tunezja to .

PKB

Produkt Krajowy Brutto na osobę dla kraju Tunezja to .

PKB na osobę

Ustrój polityczny System polityczny Republika Tunezji jest krajem o systemie prezydenckim i dominacji jednej partii politycznej - Zgromadzenie Demokratyczno-Konstytucyjne. Konstytucja republiki powstała w 1959 r., a modyfikowana była w 1988 roku. Głową państwa jest prezydent, wybierany w powszechnych wyborach na pięcioletnią kadencję. Parlament składa się z dwóch izb. Władzę wykonawczą sprawuje rząd z premierem na czele, który jest powoływany przez prezydenta Republiki. Prezydentura Tunezją od 7 listopada 1987 rządzi Zin Al-Abidin Ben Ali, który objął władzę po bezkrwawym zamachu stanu (zwołano konsylium lekarskie, które orzekło że prezydent nie jest w stanie dłużej sprawować urzędu z powodu sędziwego wieku). Wówczas urzędujący dopiero od miesiąca Ben Ali - premier nowego rządu Bourgiby przejął władzę. Ze specyfiki arabskiej prezydent pełnił swoją funkcję dożywotnio. Po przejęciu władzy Ben Ali wprowadził w 1988 zmiany w konstytucji, m.in.: zniósł dożywotnie sprawowanie urzędu prezydenta (prezydent mógł być wybierany ponownie na stanowisko tylko 2 razy, jednak kolejna zmiana konstytucji z 2002 zniosła ograniczenie reelekcji). Prezydent Ben Ali obecnie urzęduje 4 kadencję, w wyborach dotychczas otrzymywał poparcie (oficjalnie) 99,6% (1999) i 94,48% (2004). Na początku swojej kadencji Ben Ali dążył do demokratyzacji kraju, zwolnił więźniów politycznych w tym i islamskich ekstremistów, co zaowocowało utworzeniem islamskiej partii opozycyjnej an-Nadha, która zyskiwała coraz większe poparcie w kampusach uniwersyteckich (na tle wydarzeń w Algierii). Po zamachu z 1991 w Tunisie (za którym stali islamiści), przeprowadzono serię procesów przeciwko członkom an-Nadha. Nowa ustawa o partiach politycznych (1988) uniemożliwia legalizacje partii, której działalność opierają się w swoich założeniach religijnych. Zaostrzono również rządową kontrolę instytucji wyznaniowych. Od tego czasu powrócono do polityki względem opozycji jaka stosowana była za Bourgiby, a prasa wróciła do tradycyjnej roli bezkrytycznego poplecznika rządu. Aby wypełnić dawne obietnice dotyczące utworzenia systemu wielopartyjnego, partie opozycyjne otrzymały przydział miejsc w parlamencie mimo, iż w trakcie wyborów (2004) nie udało im się uzyskać choćby jednego mandatu. Podział administracyjny Tunezja jest podzielona na 24 gubernatorstwa zwane wilajami. Gubernatorstwa dzielą się dalej na łącznie 262 dystrykty, a te na gminy. Geografia Położenie Tunezja położona jest w Afryce Północnej i zajmuje powierzchnię wielkości połowy Polski. Wybrzeże Tunezji na północy i wschodzie opływa Morze Śródziemne. Północ kraju jest górzysta i gęsto zalesiona. Im dalej na południe, ukształtowanie terenu zmienia się w coraz bardziej płaskie i suche aż do obszaru szotów (słone jeziora, zazwyczaj wyschnięte) wyznaczających początek strefy saharyjskiej. Klimat Na wybrzeżu klimat śródziemnomorski - w okolicy Bizerty bardziej morski, wilgotny, przypominający np. Palermo, na wschodnim wybrzeżu bardziej suchy, z większymi amplitudami temperatur - dobowymi, rocznymi. Historia W 814 p.n.e. Fenicjanie założyli Kartaginę (obecnie przedmieścia Tunisu), która po latach świetności i rywalizacji z Rzymem została kompletnie zniszczona w wyniku trzeciej wojny punickiej w 146 p.n.e. Prowincja rzymska "Africa" (ze stolicą w Kartaginie) stała się spichlerzem Rzymu i przeżywała kolejny okres rozkwitu aż do upadku Cesarstwa. Po okresie rządów Bizancjum, w efekcie prób opanowania Afryki przez Arabów, w 670 r. został założony Kairuan jako baza ekspansji islamu. Od 800 r. rządziło tu wiele dynastii, między innymi Hafsydzi, aż do 1574 r., kiedy kraj został włączony do Imperium Osmańskiego. W 1881 r. rozpoczął się okres protektoratu francuskiego i trwał do 20 marca 1956 kiedy Tunezja odzyskała niepodległość. Rok później została proklamowana republika i na czele państwa stanął Habib Bourgiba. 7 listopada 1987 r. prezydentem został Zin Al-Abidin Ben Ali. Gospodarka Główne gałęzie gospodarki Główne gałęzie gospodarki to: rolnictwo, przemysł wydobywczy, przemysł naftowy, turystyka, przemysł odzieżowy. Program gospodarczy Do lat 60. Tunezja była jednym z głównych eksporterów ropy naftowej i gazu ziemnego. W połowie lat 80. XX w. został zapoczątkowany program zmian strukturalnych w gospodarce kraju, który był wspierany przez Bank Światowy i Międzynarodowy Fundusz Walutowy. Program realizował m.in. liberalizację cen i handlu zagranicznego, a także dalszą prywatyzację przedsiębiorstw należących do państwa. Statystyki gospodarcze * Dochód narodowy na jednego mieszkańca - 6 600 USD * Inflacja - 2,7% (2001) * Zadłużenie - 11,5 mld USD * Obroty w handlu zagranicznym: o eksport: 6,6 mld USD o import: 8,9 mld USD * Główni partnerzy - Niemcy 24%, Włochy 17%, Francja 14%, inni 45% Transport i łączność * Długość linii kolejowych: 2260 km o połączenia krajowe oraz z Algierią i Marokiem * Długość dróg samochodowych: 29,2 tys. km * Porty morskie o Tunis o Radis o Bizerta o Susa o Safakis o Kabis o Dżardżis * Linie lotnicze o Tunisair o Tuniter o Nouvelair o Karthago Airlines * Porty lotnicze o Tunis o Safakis o Dżerba o Monastir o Tozer o Tabarka Ludność * Gęstość zaludnienia - 60,6 osób/km?. * Przyrost naturalny - 1,12%. * Średnia długość życia - kobiety 77 lat, mężczyźni 72 lata * Grupy etniczne - Arabowie 97%, Berberowie 1%, Europejczycy 1%, Żydzi i inni 1%. * Religia - islam (sunnici) 98%, chrześcijaństwo 1%, judaizm i inne 1%. * Analfabetyzm - 33%. * Obowiązujące języki - arabski - dialekt zachodni (urzędowy), francuski (handlowy). Kultura i życie Nauka Oficjalnie podaje się, że 19% budżetu państwa przeznaczane jest na naukę i oświatę. Statystyki nie podają jednak ile jest wyższych uczelni w Tunezji. Uniwersytety znajdują się w miejscowościach przemysłowych i dobrze rozwiniętych, jak Sfax czy Tunis. Obyczaje Tunezja jest najbardziej liberalnym krajem arabskim, o czym świadczą m.in. rozbudowane prawa kobiet. Kobiety zawdzięczają to pierwszej żonie Habiba Burgiby, która była Francuzką. Niektórzy uważają, że to ona przekonała męża do kilku wielkich reform, m.in. zniesienia wielożeństwa, zniesienia noszenia tradycyjnych chust przez kobiety (Burgiba nazwał te chusty wstrętnymi szmatami), kontrolowanie rozwodów przez sądy (w tym równe prawa do dzieci), dopuszczenie kobiet do szkół, parlamentu, władzy i innych form życia publicznego. Jednak należy zauważyć, że we Francji aż do 1970 roku (do wejścia w życie ustawy z dnia 4 czerwca 1970) obowiązywało tzw. puissance paternelle, to znaczy tylko ojcu przysługiwała władza rodzicielska po rozwodzie. W 1967 roku Bourgiba zalegalizował również aborcję, obecnie jest dostępna na życzenie kobiety i bezpłatna (istnieje również legalna prostytucja oraz domy publiczne). Tunezyjskie kobiety stanowią prawie 12% członków Tunezyjskiej Izby Deputowanych i ponad 20% członków w radach miejskich. Mają również znaczącą rolę w rządzie i dyplomacji (w tym m.in. na takich stanowiskach jak gubernatorzy prowincji, prezydenci miast, sekretarze stanu, ambasadorowie itp.). Młode kobiety stanowią 55% studentów na uniwersytetach. Z drugiej jednak strony, nadal istnieją pewne konserwatywne miasta - na południu kraju, gdzie przestrzegane są stare obyczaje. Dziewczęta nie mają jednak zakazu aby chodzić same po ulicach. Ponadto w bardzo tradycyjnych rodzinach kobiety chodzą w ubraniach zakrywających nogi i ramiona, szczególnie kiedy wybierają się do meczetu. Jedyną pozostałością z prawa islamskiego w Tunezji jest prawo dziedziczenia, gdzie kobieta jeżeli nie zostawiono testamentu dziedziczy połowę tego, co jej męscy członkowie rodziny, bracia itd. Jednak spisanie testamentu przez rodziców całkowicie oddala opcję dziedziczenia tylko połowy majątku. Zeznania w sądzie kobiety i mężczyzny w Tunezji mają taką samą wartość prawną, kobieta posiada również takie samo prawo do otrzymania opieki nad dziećmi po rozwodzie. Święta narodowe * 20 marca - Dzień Niepodległości (1956) - rocznica odzyskania przez Tunezję niepodległości. * 25 lipca - Święto Republiki (1957) - rocznica objęcia przez Habiba Burgibę urzędu prezydenta. * 13 sierpnia - Tunezyjski Dzień Kobiet - wszystko jest wtedy pozamykane; kobiety są tego dnia najważniejsze. * 7 listopada - Święto Nowej Ery (1987) - rocznica objęcia przez Zina Al-Abidina Ben Aliego urzędu prezydenta. Miejsca wpisane do listy światowego dziedzictwa UNESCO * Pozostałości miasta punickiego i rzymskiego w Kartaginie - od 1979 * Medyna w Tunisie ze starą zabudową mieszkalną, handlową oraz licznymi meczetami i pałacami - od 1984 * Medyna w Susie. Zespół zabytkowy (resztki budowli fenickich, rzymskich, bizantyjskich oraz budowle islamu) - od 1988 * Medyna w Kairuanie, zabytki islamu - od 9. grudnia 1988 * amfiteatr w Al-Dżamm - od 1979 * ruiny punickie i rzymskie w Karkannie - od 1985 * ruiny rzymskiego miasta Dougga - od 1997 * Park Narodowy Aszkal - od 1980

Historia