Ustrój polityczny
Bośnia i Hercegowina jest federacyjną republiką parlamentarną. Parlament (Skupstina) składa się z dwóch izb: Izba Narodowych Reprezentantów - 42 miejsca i Izba Narodowa - 15 miejsc. Główne partie polityczne Bośni i Hercegowiny to: Chorwacka Demokratyczna Unia Bośni i Hercegowiny, Muzułmańska Bośniacka Organizacja, Partia Akcji Demokratycznej, Serbska Partia Demokratyczna i Koalicja Socjalistyczna.
Podział administracyjny
Bośnia i Hercegowina składa się z dwóch głównych części składowych, którymi są Federacja Bośni i Hercegowiny i Republika Serbska. Na terenie obydwu tych części leży dystrykt Brčko, pozostający pod kontrolą międzynarodową.
Geografia
Bośnia i Hercegowina położona jest w zachodniej części Półwyspu Bałkańskiego. Łączna długość granic wynosi 1459 km. Państwo to graniczy z Chorwacją (932 km) i Serbią (527 km). Ma bardzo ograniczony dostęp do morza, wybrzeże ma zaledwie 17 km długości. Jedyny kurort morski Bośni i Hercegowiny nosi nazwę Neum Bośnia i Hercegowina jest krajem górzystym. Większość terytorium stanowią Alpy Dynarskie, tylko w północno-wschodniej części tego kraju znajduje się niewielka część Niziny Panońskiej. Blisko 90% jej obszaru znajduje się powyżej 200 m n.p.m. Liczne pasma górskie obejmujące Plješvicę, Grmeč, Klekovaca, Vitorog, Cincar i Radušę biegną z północnego zachodu na południowy wschód. Góry Dynarskie zbudowane są przeważnie z wapieni, dolomitów, łupków i piaskowców. Są to góry młode powstałe w orogenezie alpejskiej. * Najwyższy punkt: Maglić 2386 m n.p.m. * Najniższy punkt: Morze Adriatyckie 0 m Większe miasta: Sarajewo (stolica), Banja Luka, Zenica, Tuzla, Mostar. Pozostałe miasta w osobnym artykule miasta Bośni i Hercegowiny. Rzeki: Sawa, Neretwa i Drina. Na państwo składają się dwie historyczne krainy: Bośnia, która zajmuje 2/3 powierzchni kraju oraz Hercegowina, która obejmuje 1/3 powierzchni. Granice między tymi dwoma krainami nie są ściśle rozgraniczone.
Historia
Bośnia i Hercegowina uzyskała niepodległość w referendum 1992, ale Serbowie zbojkotowali wyniki głosowania i utworzyli własne państwo Republikę Serbską. Ma bardzo mały dostęp do Morza Adriatyckiego (20 km). Stolica znajduje się w Sarajewie. W kraju odbywały się także igrzyska olimpijskie w 1984 na terenie miasta Sarajewo. W tym czasie Bośnia i Hercegowina wchodziła w skład Jugosławii.
Gospodarka
Największe znaczenie w gospodarce Bośni i Hercegowiny mają: leśnictwo, górnictwo i energetyka. Na terenie Bośni i Hercegowiny znajdują się eksploatowane złoża: rudy żelaza, węgla brunatnego, soli kamiennej, rud cynku i ołowiu oraz azbestu. Komunikacja jest słabo rozwnięta, a największe znaczenie ma kolej.
PKB na 1 mieszkańca: 6400 USD (2007)
Religie
- muzułmanie (40%),
- prawosławni (31%),
- katolicy (15%),
- pozostali (14%)
Kultura
Radio i Telewizja
W Bośni i Hercegowinie są w większości kontrolowane przez 3 partie: Partię Akcji Demokratycznej, Chorwacką Wspólnotę Demokratyczną w Bośni i Hercegowinie i Serbską Partię Demokratyczną. Działalność radia i telewizji nadzorują 2 instytucje: Serbskie Radio i Telewizja (SRT), w której 1997 nastąpił rozłam programowy między studiem w Pale i studiem w Banja Luce, oraz Radio-Televizija Bosne-Hercegovine (RTV). Radio (działające od 1945) nadaje 4 programy w językach: serbskim, chorwackim i bośniackim, telewizja (założona 1969) - 2 programy, w tych samych językach. Ponadto, zgodnie z duchem porozumienia z Dayton, w Bośni i Hercegowinie działa kilka lokalnych, niezależnych stacji radiowych i telewizyjnych: kompanie telewizyjne Hajat (Sarajewo) i Zetel (Zenica) oraz utworzone 1996 wraz ze stacjami RTV w Mostarze i Tuzli ? TVIN-TV International Network. W Bośni i Hercegowinie działa też Chorwackie Radio Herceg-Bosna, z siedzibą w Mostarze oraz Serbskie Radio Banja Luka, założone 1997, jako niezależne radio powstałe w wyniku rozłamu w SRT.
Prasa
Większość gazet w Bośni i Hercegowinie przestała się ukazywać w czasie wojny od 1992 do 1995. Jedynie poranny sarajewski dziennik "Oslobodjenje", założony w 1943, jest wydawany nieprzerwanie. W 1998 osiągnął nakład 56 tysięcy egzemplarzy. Ponadto ukazują się: dziennik "Vecernje novine", założony w 1964, w nakładzie 15 tysięcy egzemplarzy,"Glas srpski", rządowy dziennik Republiki Serbskiej, nakład 1900 egzemplarzy oraz niezależny chorwacki dziennik "Horyzont", założony w 1996, ukazujący się w Mostarze. Wśród czasopism najważniejszym jest ilustrowany tygodnik "Svijet", wychodzący w Sarajewie oraz "Zadrugar", tygodnik dla rolników, założony w 1945. |