MONAKO

MONAKO

Monako, Księstwo Monako (fr. Monaco, Principauté de Monaco, monegeski (nie jest językiem urzędowym) Munegu, Principatu de Munegu) ? niewielkie miasto-państwo położone w Europie Południowej nad Morzem Śródziemnym w obrębie Riwiery francuskiej. Po Watykanie jest to drugie najmniejsze pod względem pola powierzchni niezależne państwo świata. Leży na Lazurowym Wybrzeżu u podnóża Alp. Klimat charakteryzuje się łagodnymi zimami o średniej temperaturze 10°C i ciepłym latem 24°C. Opady występują przede wszystkim w zimie, a ich ilość dochodzi do 750 mm rocznie. Przemysł opiera się na produkcji żywności, przyrządów precyzyjnych, wyrobów farmaceutycznych, sprzedaży znaczków pocztowych i turystyce. Port jachtowy i kasyno w Monte Carlo są słynne na całym świecie. Monte Carlo jest ponadto ośrodkiem badań oceanograficznych.

Hymn Państwowy

Tytuł: Hymne Monégasque


A Marcia de Muneghu (Marsz Monako) to hymn państwowy Monako. Został przyjęty w roku 1848. Słowa napisał Louis Notari, a muzykę skomponował Charles Albrecht.

oficjalne słowa monegaskie

Despoei tugiù, sciü d'u nostru paise
Se ride aù ventu, u meme pavayun
Despoei tugi&ug...

Godło Państwowe

...

Godło państwa MONAKO

Dane podstawowe

Monako

Monako to stolica kraju Monako.

Stolica

francuski

Oficjalny język urzędowy dla kraju Monako to język francuski.

Język urzędowy

monarchia konstytucyjna

Ustrój polityczny dla kraju Monako to monarchia konstytucyjna.

Ustrój polityczny

książę Albert II

Głowa państwa dla kraju Monako to książę Albert II.

Głowa państwa

minister Jean-Paul Proust

Szefem rządu dla kraju Monako jest minister Jean-Paul Proust.

Szef rządu

194. na świecie 1,95

Powierzchnia dla kraju Monako to 194. na świecie 1,95 km2.

Powierzchnia km2

miejsce

Miejsce pod względem wielkości powierzchni państwa na świecie dla kraju Monako to miejsce.

Powierzchnia na świecie

211. 35 657

Liczba ludności dla kraju Monako to 211. 35 657 mieszkańców.

Liczba ludności

miejsce

Miejsce pod względem ilości ludności dla kraju Monako to miejsce na świecie.

Ludność na świecie

18 285

Gęstość zaludnienia dla kraju Monako to 18 285 osób/km2.

Gęstość zaludnienia

1 euro = 100 eurocentów (EUR, ?)

Oficjalna jednostka monetarna dla kraju Monako to 1 euro = 100 eurocentów (EUR, ?).

Jednostka monetarna

UTC +1 - zima UTC +2 - lato

Ustalona strefa czasowa dla kraju Monako to UTC +1 - zima UTC +2 - lato.

Strefa czasowa

Hymne Monégasque

Tytuł hymnu państwowego dla kraju Monako to Hymne Monégasque.

Hymn państwowy

MC

Kod ISO 3166 dla kraju Monako to MC.

Kod ISO 3166

.mc

Domena internetowa dla kraju Monako to .mc.

Domena Internetowa

MC

Kod tablic samochodowych, rejestracyjnych aut dla kraju Monako to MC.

Kod samochodowy

+377

Kod telefoniczny dla kraju Monako to +377.

Kod telefoniczny

Dominująca religia dla kraju Monako to .

Religia dominująca

Produkt Krajowy Brutto dla kraju Monako to .

PKB

Produkt Krajowy Brutto na osobę dla kraju Monako to .

PKB na osobę

Podstawowe informacje * Ważniejsze dzielnice: Monte Carlo, La Condamine * Całkowita granica lądowa: 4,4 km * Długość wybrzeża: 4,1 km * Długość granic z sąsiadującymi państwami: Francja 4,4 km * Najwyższy punkt: Mont Agel 140 m n.p.m. * Najniższy punkt: Morze Śródziemne 0 m * Język: francuski * Waluta: 1 euro = 100 eurocentów Podział administracyjny Monako stanowi administracyjnie jedność (nie występują żadne jednostki administracyjne). Jednak do lat 90. kraj dzielił się na 4 dystrykty: Monaco-Ville, Monte Carlo, La Condamine i Fontvieille. Obecnie są to tradycyjne dzielnice miasta Monako, nie posiadające jednak żadnego znaczenia administracyjnego. Obok tych czterech największych dzielnic istnieje kilka mniejszych: Moneghetti, Larvotto, Saint Roman, Ténao, Les Revoires, La Colle, Saint Michel. Granice pomiędzy tradycyjnymi dzielnicami nie są wyznaczone. Lp. ? Dzielnica ? Spis ludności 1990 ? Spis ludności 2000 ? Spis ludności 2006 ? 1 Fontvieille 1 961 3 292 3 995 2 La Condamine 12 158 12 187 12 163 3 Monaco-Ville 1 151 1 034 975 4 Monte Carlo 14 702 15 507 16 112 Historia * czasy starożytne - kolonia fenicka, grecka i terytorium rzymskie * 1297 - uciekinier z Genui, François Grimaldi, w przebraniu mnicha wywodzi w pole strażników zamku, którzy wpuszczają go do środka; Grimaldi wyrżnąwszy w pień załogę odbiera Monako panującej nim rodzinie genueńskiej * koniec XV wieku - niepodległość Monako uznają król Francji i papież * 1524-1641 - Monako jest protektoratem hiszpańskim * 1793 - w czasie rewolucji francuskiej Grimaldi zostają usunięci z tronu, a księstwo wcielone do Francji * 1814 - Monako odzyskuje byt państwowy, ale do 1860 pozostaje protektoratem Sardynii. * 1861 - traktat z Francją przywraca księstwu pełną niepodległość * 1911 - przyjęcie pierwszej konstytucji, wprowadzającej podział władzy między księciem a pochodzącą z wyborów Radą Narodową. * 1949 - umiera książę Ludwik II; tron przejmuje jego wnuk, książę Rainier III * 1956 - książę poślubia gwiazdę Hollywood Grace Kelly, którą poznał rok wcześniej na festiwalu w Cannes * 1959 - monarcha zawiesza Radę Narodową z powodu sporu wokół budżetu * 1962 - przywrócenie parlamentu i wprowadzenie nowej, bardziej liberalnej konstytucji * 1982 - księżna Grace ginie w wypadku samochodowym w Monte Carlo * 1993 - Monako dołącza do ONZ * 2002 - przyjęcie zmian w konstytucji, mających utrzymać ciągłość sukcesji nawet w razie bezpotomnej śmierci następcy tronu, księcia Alberta * 2004 - na głównym stadionie piłkarskim wybucha bomba, ale obywa się bez ofiar. Do dziś nie wyjaśniono przyczyn eksplozji. * 2005 - Rainier III umiera, jego najstarszy syn wstępuje na tron jako Albert II Gospodarka Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca Monako wynosi ok. 50 tysięcy dolarów amerykańskich rocznie. Podstawą gospodarki są usługi, zwłaszcza bankowość, turystyka i handel nieruchomościami. Monako to siedziba wielu firm zagranicznych i banków (korzystne przepisy podatkowe). Rozbudowana sieć hoteli (2000 w hotelach Monako nocowało 240 tysięcy turystów zagranicznych). Znaczne dochody przynosi kasyno gry w Monte Carlo oraz emisja znaczków pocztowych i pamiątkarstwo. W dzielnicy Fontvieille nowoczesny przemysł precyzyjny, chemiczny (w tym farmaceutyczny), poza tym odzieżowy i jubilerski. Energia elektryczna w całości importowana z Francji. Przez terytorium Monako przechodzą: linia kolejowa i autostrada Nicea?Genua. Transport wewnętrzny zapewniają samochody prywatne (676 samochodów osobowych na 1000 mieszkańców). Lądowisko dla helikopterów i nowoczesny stadion w dzielnicy Fontvieille. Przystań jachtowa. Monako łączy unia monetarna i celna z Francją, która pośredniczy w całości wymiany handlowej księstwa. Ludność 18% (2003) ludności stanowią Monageskowie (elitarni obywatele księstwa), pozostali to imigranci, głównie z Francji (46,8%) i Włoch (16,5%). 90% ludności to katolicy. 100% ludności mieszka w bardzo gęsto zaludnionym mieście ? ok. 16 923 mieszk. na km?. W usługach pracuje 75% ludności zawodowo czynnej, w przemyśle ? 25%. Część zatrudnionych dojeżdża do pracy z terytorium Francji. (2006) Liczba ludności 32 543 Ludność według wieku 0 - 14 lat 15,2% 15 - 64 lat 62,1% ponad 64 lata 22,6% Wiek (mediana) W całej populacji 45,4 lat Mężczyzn 43,3 lat Kobiet 47,3 lat Przyrost rzeczywisty 0,40% Współczynnik urodzeń 9,19 urodzin/1000 mieszkańców Współczynnik zgonów 12,91 zgonów/1000 mieszkańców Współczynnik migracji 7,68 migrantów/1000 mieszkańców Ludność według płci przy narodzeniu 1,15 mężczyzn/kobietę poniżej 15 lat 1,15 mężczyzn/kobietę 15 - 64 lat 0,97 mężczyzn/kobietę powyżej 64 lat 0,69 mężczyzn/kobietę Umieralność noworodków W całej populacji 5,35 śmiertelnych/1000 żywych płci męskiej 6,19 śmiertelnych/1000 żywych płci żeńskiej 4,46 śmiertelnych/1000 żywych Oczekiwana długość życia W całej populacji 79,69 lat Mężczyzn 75,85 lat Kobiet 83,74 lat Rozrodczość 1,76 urodzin/kobietę

Historia